Θεατρίζομαι: Το Σπίτι της Μπερνάρντα Άλμπα @ Τεχνοχώρος Εργοτάξιον

Η παράσταση Το Σπίτι της Μπερνάρντα Άλμπα παρουσιάζεται στον Τεχνοχώρο Εργοτάξιον από τις 7 Νοεμβρίου έως τις 19 Δεκεμβρίου 2025. Πρόκειται για τη γνωστή τραγική δραματουργία του Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα, ένα έργο-σταθμό του ισπανικού θεάτρου, που εξερευνά την καταπίεση, την εξουσία και τη σύγκρουση ανάμεσα στο κοινωνικό καθήκον και την προσωπική επιθυμία. Η εμπειρία ξεκινά ήδη από το φουαγέ, έναν ζεστό και ιδιαίτερο χώρο με παλιά έπιπλα, αντικείμενα και έργα τέχνης που σε υποδέχονται σαν να μπαίνεις σε ένα σπίτι γεμάτο ιστορίες. Αυτή η πρώτη αίσθηση σε προετοιμάζει για τον κόσμο της παράστασης, όπου η μνήμη, ο εγκλεισμός και οι κρυφές ζωές των ηρωίδων αποκτούν σκηνική υπόσταση.

Μετά τον θάνατο του δεύτερου συζύγου της, η Μπερνάρντα Άλμπα επιβάλλει στις πέντε κόρες της οκτώ χρόνια αυστηρού πένθους και πλήρη απομόνωση από τον έξω κόσμο, ώστε να διατηρηθεί η «τιμή» και το κοινωνικό κύρος της οικογένειας. Οι νέες γυναίκες, καταδικασμένες μέσα σε ένα σπίτι όπου ο αέρας δεν αλλάζει, αρχίζουν να συγκρούονται μεταξύ τους, καθώς οι επιθυμίες, οι φόβοι και τα απωθημένα τις φτάνουν ως τα όριά τους. Η μεγαλύτερη κόρη, η Ανγκούστιας, προσελκύει το ενδιαφέρον του Πέπε Ρομάνο. Η νεότερη αδελφή, η Αδέλα, αρνείται να υποταχθεί στην αυστηρότητα της μητέρας και διεκδικεί με θέρμη τον έρωτά της. Έτσι η ιστορία οδηγείται στη δραματική της κορύφωση.

Η παράσταση στον Εργοτάξιον φέρνει το έργο του Λόρκα στο σήμερα με έναν τρόπο ζωντανό και αναπνευστικό. Η μουσική, βγαλμένη από την καρδιά της Ανδαλουσίας, λειτουργεί σαν υπόγειος παλμός καταπιεσμένου πόθου, ενώ ο φωτισμός χαράζει σκιές και σιωπές πάνω στα σώματα των ηρωίδων. Το σκηνικό, με την πλήρη ανασύσταση της τραπεζαρίας και της κουζίνας, δημιουργεί μια αίσθηση καθημερινότητας, που όμως μοιάζει εγκλωβισμένη. Το πέπλο ανάμεσα στη σκηνή και στους θεατές λειτουργεί σαν διαφανές τείχος. Βλέπεις τα πάντα, αλλά δεν μπορείς να παρέμβεις. Γίνεσαι μάρτυρας ενός σπιτιού που αναπνέει από μέσα προς τα έξω, χωρίς όμως να ανοίγει ποτέ την πόρτα του.

Οι ηθοποιοί συγκρότησαν ένα σύνολο με δυνατή συνοχή και φανερή αφοσίωση στο υλικό. Η Μυγδαλιά Ανδρέου, ως Μπερνάρντα, απέδωσε μια αυστηρή, απόλυτη φιγούρα εξουσίας, με βλέμμα που δεν άφηνε χώρο για αμφισβήτηση. Η Σωτηρία Χρυσικοπούλου (Ανγκούστιας), η Χριστίνα Μούζη (Μαγκνταλένα), η Αναστασία Ραβάνη (Αμέλια) και η Παναγιώτα Χαϊδεμένου (Μαρτίριο), έδωσαν στις αδελφές σαφή, ξεχωριστή ψυχή, με αποχρώσεις επιθυμίας, φόβου και εσωτερικής αντίστασης. Η Μαρία Δώρα Λέων, ως Αδέλα, υπήρξε η φλόγα της παράστασης, προσφέροντας μια συγκινητική ερμηνεία γεμάτη ζωή, σώμα και καρδιά. Η Σόνια Πούλη, ως Μαρία Χοσέφα, άφησε τρυφερές και γήινες στιγμές, θυμίζοντας πως ακόμη και μέσα στην καταπίεση, η ελπίδα βρίσκει τρόπο να ψιθυρίσει. Η Αριστέα Ανύση (Δούλα) και η Σοφία Πασπαλιάρη (Πόνθια) συμπλήρωσαν με ακρίβεια την καθημερινή, σιωπηρή αλήθεια του σπιτιού.

Η σκηνοθεσία και η μουσική επιμέλεια της Έφης Μεράβογλου δημιούργησαν μια σταδιακή εσωτερική πυρκαγιά. Ξεκινά ήσυχα και ψιθυριστά και καταλήγει να καίει ολόκληρη τη σκηνή. Η κορύφωση της παράστασης δεν λειτουργεί ως θεατρικό σοκ, αλλά ως αναπόφευκτη έκρηξη μιας ζωής που δεν της επιτράπηκε να ανθίσει. Δεν βλέπεις απλώς την πτώση της Αδέλα. Νιώθεις γιατί έπρεπε να συμβεί.

Πρόκειται για μια παράσταση που δεν σε αφήνει να παραμείνεις απλός θεατής. Σε βάζει να καθίσεις μέσα στο ίδιο σπίτι, να αισθανθείς τις ανάσες, τις σιωπές και τα άηχα «θέλω». Και όταν τελειώσει, δεν παίρνεις μαζί σου μόνο μια ιστορία. Παίρνεις τη μνήμη ενός πόθου που δεν ειπώθηκε, την ανάγκη να αναπνεύσεις ελεύθερα και τη σκέψη πως η ελευθερία, ακόμη κι όταν πληρώνεται ακριβά, παραμένει ο πιο αληθινός τρόπος να ζήσεις.

Φένια Φελέκου

To Συμβούλιο Επικρατείας έκρινε πως το προεδρικό διάταγμα 85/2022 (ΦΕΚ 232/Α/17-12-2022), με το οποίο τα πτυχία καλλιτεχνικών σπουδών εξισώνονται με απολυτήριο λυκείου, ΠΑΡΑΒΙΑΖΕΙ το ελληνικό σύνταγμα (παράγραφοι 1 και 7 του άρθρου 16). Θα θέλαμε πολύ να μάθουμε τι πρόκειται να πράξουν οι ιθύνοντες. Θα επανέλθουμε. Φαίνεται ότι κάτι πάει να γίνει.

Σκηνοθεσία – Μουσική επιμέλεια : Έφη Μεράβογλου

Κοστούμια- σκηνικά : Η ομάδα

Φωτογράφιση : Ιουλία Λαδογιάννη

Παραγωγή: 92 Artschool

Προσαρμογή σχεδίου αφίσας – γραφιστικά: ANMZ

Σχεδιασμός & χειρισμός Φωτισμών: Τάκης Σπανός

Παίζουν:

Μυγδαλιά Ανδρέου (Μπερνάρντα), Αριστέα Ανύση (Δούλα), Μαρία Δώρα Λέων (Αδέλα), Χριστίνα Μούζη (Μαγκνταλένα), Σωτηρία Χρυσικοπούλου (Ανγκούστιας), Σόνια Πούλη (Μαρία Χοσέφα), Σοφία Πασπαλιάρη (Πόνθια), Αναστασία Ραβάνη (Αμέλια), Παναγιώτα Χαϊδεμένου (Μαρτίριο)