Η παράσταση, βασισμένη στο τολμηρό και προκλητικά ευθύ κείμενο του Θανάση Τριαρίδη, δεν χαρίζεται στον θεατή. Από την πρώτη στιγμή τον καλεί να μπει σε ένα παιχνίδι φαινομενικά απλό, αλλά βαθιά επικίνδυνο. Το Zyklon δεν είναι απλώς ένας τίτλος· είναι μια λέξη-τραύμα, ένα ιστορικό φορτίο που βαραίνει κάθε λέξη, κάθε παύση, κάθε βλέμμα που δεν ανταλλάσσεται.

Δύο άγνωστοι μεταξύ τους άνθρωποι συναντιούνται για να παίξουν το Zyklon. Ένα όνομα που στη διάρκεια της παράστασης δεν λειτουργεί μόνο ως τίτλος παιχνιδιού, αλλά και ως πεπρωμένο. Το Zyklon δεν είναι απλώς μια λέξη· είναι σύμβολο, είναι απειλή, είναι ιστορικό βάρος. Παραπέμπει άμεσα στο Zyklon B, το χημικό παρασκεύασμα που αναπτύχθηκε αρχικά ως εντομοκτόνο, αλλά έμελλε να χρησιμοποιηθεί από το ναζιστικό καθεστώς ως μέσο μαζικής εξόντωσης. Στους θαλάμους αερίων του Άουσβιτς και άλλων στρατοπέδων συγκέντρωσης, το Zyklon B μετατράπηκε σε εργαλείο βιομηχανικού θανάτου, σε σύμβολο της απόλυτης απογύμνωσης του ανθρώπου από κάθε αξία.

Οι κανόνες θολοί, το έδαφος ασταθές… Τίποτα δεν είναι όπως φαίνεται. Τι είναι αλήθεια και τι ψέμα; Πού τελειώνει η φαντασία και πού αρχίζει η πραγματικότητα; Το έργο δεν δίνει εύκολες απαντήσεις· αντίθετα, ξεσκεπάζει σταδιακά την ανάγκη μας να φορέσουμε μάσκες, να αποδεχτούμε ρόλους, να κρυφτούμε πίσω από αφηγήματα που μας βολεύουν.

Οι ερμηνείες της Φλώρας Καραβελατζή και του Βασίλη Τσαλίκη είναι απολύτως σωστές και μετρημένες. Δύο νέοι, χαρισματικοί ηθοποιοί, που κρατούν το κοινό σε διαρκή εγρήγορση, χτίζοντας ένταση όχι με εξάρσεις αλλά με ακρίβεια. Η έλλειψη βλεμματικής επαφής – όπως επιβάλλει και το σκηνικό – ενισχύει το αίσθημα αποξένωσης. Δύο άνθρωποι χωρισμένοι από μια σκάλα, ο καθένας στη δική του πλευρά, να μιλούν, να φαντάζονται, να πλάθουν τον άλλον χωρίς να τον βλέπουν. Ένα παιχνίδι προβολών που σταδιακά καταρρέει.

Καθώς η παράσταση εξελίσσεται, οι μάσκες αρχίζουν να πέφτουν και μια κρίσιμη αποκάλυψη για τον έναν από τους δύο λειτουργεί καταλυτικά. Εκεί το έργο παύει να είναι θεωρητικό και γίνεται βαθιά προσωπικό, σχεδόν ενοχλητικό. Ο θεατής αναγκάζεται να αναρωτηθεί όχι μόνο για το παρελθόν, αλλά για το παρόν. Πόσο έτοιμοι είμαστε να αποδεχτούμε το κακό όταν παρουσιάζεται με «λογική», με σύστημα, με κανόνες;

Η μουσική είναι συγκινητική και υποβλητική, ενισχύοντας τη συναισθηματική φόρτιση, χωρίς να καθοδηγεί αυθαίρετα το συναίσθημα. Ο φωτισμός, ζεστός και εξαιρετικά δουλεμένος, δημιουργεί μια απατηλή αίσθηση ασφάλειας, που έρχεται σε αντίθεση με τη σκληρότητα του περιεχομένου.

Προσωπικά, πιστεύω πως η συγκεκριμένη παράσταση άφησε πίσω της πολλές και βαριές σκέψεις. Όχι μόνο για τη φρίκη του τότε, για τους θαλάμους αερίων του Άουσβιτς και το πώς ο άνθρωπος έγινε αριθμός, αλλά και για το σήμερα. Για το πόσο εύθραυστη είναι η μνήμη, πόσο εύκολα ξεχνάμε και πόσο πρόθυμοι είμαστε να συμμετέχουμε σε ένα παιχνίδι, χωρίς να αναρωτηθούμε αν το Zyklon, που μας προσφέρεται, είναι απλώς ένα παιχνίδι ή το ίδιο μας το πεπρωμένο.

Ανθή Κωστοπούλου

To Συμβούλιο Επικρατείας έκρινε πως το προεδρικό διάταγμα 85/2022 (ΦΕΚ 232/Α/17-12-2022), με το οποίο τα πτυχία καλλιτεχνικών σπουδών εξισώνονται με απολυτήριο λυκείου, ΠΑΡΑΒΙΑΖΕΙ το ελληνικό σύνταγμα (παράγραφοι 1 και 7 του άρθρου 16). Θα θέλαμε πολύ να μάθουμε τι πρόκειται να πράξουν οι ιθύνοντες. Θα επανέλθουμε. Φαίνεται ότι κάτι πάει να γίνει.

Σκηνοθεσία: Δημήτρης Τσικούρας (Τσικ)
Σκηνικά: Γιάννης Θεοδωράκης
Μουσική – Ηχητικός σχεδιασμός: Γιώργος Στεφανακίδης
Φωτισμοί: Αλέξανδρος Αλεξάνδρου
Βοηθός σκηνοθέτη: Μαρία Κουρτεσιώτη
Φωτογραφίες: Πάτροκλος Σκαφίδας

ΠΑΙΖΟΥΝ
Φλώρα Καραβελατζή, Βασίλης Τσαλίκης

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
Θέατρο Αργώ
Ελευσινίων 13-15, Μεταξουργείο (στάση μετρό Μεταξουργείο)
τηλ. 2105201684

ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ
Πρεμιέρα: Δευτέρα 12 Ιανουαρίου 2026
Δευτέρα & Τρίτη, 21.00

ΔΙΑΡΚΕΙΑ
80’ λεπτά

ΤΙΜΕΣ ΕΙΣΙΤΗΡΙΩΝ
Κανονικό: 16 ευρώ
Φοιτητικό/ανέργων: 14 ευρώ

ΠΡΟΠΩΛΗΣΗ
https://www.more.com/gr-el/tickets/theater/zyklon-i-to-pepromeno/

Επικοινωνία-Προβολή στα ΜΜΕ
Ανζελίκα Καψαμπέλη